รหัสทางไกล: 055
รหัสไปรษณีย์: 65000
ต้นไม้ประจำจังหวัด: นนทรี (Peltophorum pterocarpum)
ระยะทาง: 377 กม. กรุงเทพฯ-พิษณุโลก
โรงแรมที่พัก:พิษณุโลก

พื้นที่:10,815.854 ตร.กม.
ประชากร:867,164 คน
แผนที่:แผนที่ท่องเที่ยว | แผนที่ตัวเมือง
โรงแรมที่พัก:โรงแรมที่พัก
สินค้า OTOP: กล้วยตากอบน้ำผึ้ง ต. บางกระทุ่ม ; ผ้าคลุมเตียง ต. ท่าทอง ; กล้วยม้วนอบน้ำผึ้ง ต. ไผ่ล้อม
Website:พิษณุโลก

พระพุทธชินราชงามเลิศ ถิ่นกำเนิดพระนเรศวร
สองฝั่งน่านล้วนเรือนแพ หวานฉ่ำแท้กล้วยตาก
ถ้ำและน้ำตกตระการตา

พิษณุโลก เป็นเมืองใหญ่ในเขตภาคเหนือตอนล่าง มากมีไปด้วยสถานที่ประวัติศาสตร์ วัฒนธรรม และธรรมชาติของสายน้ำและป่าเขาที่สวยงามน่าท่องเที่ยว อยู่ห่างจากกรุงเทพมหานครประมาณ 377 กิโลเมตร

จังหวัดพิษณุโลกมีพื้นที่ประมาณ 10,815 ตารางกิโลเมตร ลักษณะภูมิประเทศเป็นภูเขาและที่ราบสลับป่าไม้ทางด้านตะวันออก นอกนั้นเป็นที่ราบลุ่มอยู่โดยทั่วไป มีแม่น้ำสำคัญคือ แม่น้ำน่านซึ่งไหลผ่านบริเวณตัวเมือง แบ่งการปกครองออกเป็น 9 อำเภอคือ อำเภอเมือง อำเภอวังทอง อำเภอพรหมพิราม อำเภอบางระกำ อำเภอบางกระทุ่ม อำเภอนครไทย อำเภอวัดโบสถ์ อำเภอชาติตระการ และอำเภอเนินมะปราง

ประวัติศาสตร์
หลักฐานการสร้างเมืองพิษณุโลกมีมาแต่พุทธศตวรรษที่ 15 สมัยขอมมีอำนาจปกครองแถบนี้ แต่เดิมมีชื่อเรียกว่า "เมืองสองแคว" เนื่องจากเมืองนี้ตั้งอยู่ระหว่างแม่น้ำน่าน และแม่น้ำแควน้อย หรือบริเวณที่ตั้งของวัดจุฬามณีในปัจจุบัน เมื่อประมาณปี พ.ศ. 1900 สมเด็จพระมหาธรรมราชาลิไทแห่งกรุงสุโขทัย ได้โปรดเกล้าฯ ให้ย้ายเมืองมาตั้งอยู่ ณ ตัวเมืองปัจจุบัน โดยมีฐานะเป็นเมืองลูกหลวง

สมัยอยุธยา เมืองพิษณุโลกทวีความสำคัญมากขึ้น เพราะเป็นเมืองกึ่งกลางระหว่างกรุงศรีอยุธยาและอาณาจักรฝ่ายเหนือ สมเด็จพระบรมไตรโลกนารถทรงปฏิรูปการปกครองและได้เสด็จมาประทับที่เมืองนี้ตั้งแต่ พ.ศ. 2006 จนสิ้นรัชกาลในปี พ.ศ. 2031 ช่วงนั้นพิษณุโลกเป็นราชธานีแทนกรุงศรีอยุธยานานถึง 25 ปี หลังรัชสมัยของพระองค์พิษณุโลกมีฐานะเป็นเมืองลูกหลวง เป็นหน้าด่านสำคัญที่จะสกัดกั้นกองทัพพม่า เมื่อครั้งพระนเรศวรมหาราชดำรงฐานะพระมหาอุปราชครองเมืองพิษณุโลก ระยะนั้นไทยตกเป็นเมืองขึ้นของพม่า สมเด็จพระนเรศวรได้ทรงรวบรวมชายฉกรรจ์ชาวพิษณุโลกกอบกู้อิสรภาพชาติไทยได้ในปี พ.ศ. 2127
ในสมัยกรุงธนบุรี พิษณุโลกเป็นสถานที่ตั้งมั่นรับศึกพม่า เมื่อครั้งกองทัพของอะแซหวุ่นกี้มาตีเมืองพิษณุโลก ในปี พ.ศ. 2318 อะแซหวุ่นกี้ต้องเผชิญการต่อสู้อย่างทรหดกับเจ้าพระยาจักรีและเจ้าพระยาสุรสีห์ถึงขนาดต้องขอดูตัว และได้ทำนายเจ้าพระยาจักรีว่าต่อไปจะได้เป็นกษัตริย์

ในสมัยรัตนโกสินทร์ พระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกได้ทรงดำริให้รื้อกำแพงเมืองพิษณูโลกเพื่อไม่ให้ข้าศึกใช้เป็นที่มั่น ครั้นถึงปี พ.ศ. 2437 พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวโปรดเกล้าฯ ให้ยกฐานะเมืองพิษณุโลกขึ้นเป็นมณฑลเรียกว่า มณฑลพิษณุโลก ต่อมาเมื่อยกเลิกการปกครองแบบมณฑลแล้ว พิษณุโลกจึงมีฐานะเป็นจังหวัดเรื่อยมาจนปัจจุบัน

เมืองสองแควดินแดนศักดิ์สิทธิ์ แห่ง " พระพุทธชินราช " ณ " วัดพระศรีมหาธาตุ
วรวิหาร " ปัจจุบันมุมมองใหม่อยู่ที่การท่องเที่ยวผจญภัยหลาย ๆ จุดเช่น ขี่จักรยานที่
" ทุ่งแสลงหลวง " ระยะทางประมาณ 14 กม. สภาพธรรมชาติงดงามเป็นทุ่งหญ้าสลับป่าสนเขา ล้อมรอบด้วยป่าดิบได้รับการจัดอันดับเป็นเส้นทางจักรยานซึ่งดีเยี่ยมที่สุดในเมืองไทยหรือจะไปล่องแก่ง " แม่น้ำเข็ก " ซึ่งมีช่วงแก่งอันตรายอยู่หลายช่วงและในอุทยานฯ หลาย
แห่งนี้มี " น้ำตกแก่งโสภา " เป็นน้ำตกที่มีชื่อสียงเป็นที่รู้จัก ที่ " อุทยานแห่งชาติภูหินร่องเกล้า "กินพื้นที่รอยต่อของสามจังหวัดคือ พิษณุโลก เพชรบูรณ์ และเลย นอกจากจะเต็มไปด้วยเรื่องราวการสู้รบในอดีตแล้ว บนภูเขาแห่งนี้ยังเป็นเส้นทางมหัศจรรย์แห่งธรณีวิทยาที่ "ลานหินปุ่ม " ซึ่งทั่วทั้งบริเวณมีหิดผุดขึ้นมากลมเกลี้ยงแน่นขนัดไปทั่วทั้งลานและพบได้เพียงแห่งเดียวในเอเชียเท่านั้น

สถานที่ท่องเที่ยวที่น่าสนใจ:

เสาหลักเมืองพิษณุโลก ประดิษฐานอยู่ภายในศาลหลักเมือง
ศาลสมเด็จพระนเรศวรมหาราช ชาวบ้านส่วนใหญ่มักเรียกขานกันว่า วัดใหญ่หรือวัดพระศรี ภายในวัดมีโบราณสถานโบราณวัตถุล้ำค่ามากมาย อาทิ พระพุทธชินราช บานประตูประดับ พระเหลือ พระอัฎฐารส พระปรางค์ประธาน
วัดนางพญา ตั้งอยู่บริเวณเดียวกับวัดราชบูรณะ ถัดไปทางทิศตะวันออก
วัดราชบูรณะ ตั้งอยู่ริมแม่น้ำฝั่งตะวันออก ทางใต้ของวัดพระศรีมหาธาตุ
วัดเจดีย์ยอดทอง ตั้งอยู่นอกกำแพงเมืองพิษณุโลก บนถนนพญาเสือ ช.๔
วัดจุฬามณี ตั้งอยู่ริมแม่น้ำน่านฝั่งตะวันออก ห่างจากตัวเมืองพิษณุโลกประมาณ ๕ กม.
กำแพงเมืองคูเมือง พบเห็นได้ตามแนวที่ขนานกับถนนพระร่วง
พิพิธภัณฑ์พื้นบ้านจ่าทวี (จ่าสิบเอกทวี-พิมพ์ บูรณเขตต์) ตั้งอยู่ที่ถนนวิสุทธิกษัตริย์ ในตัวเมืองพิษณุโลก เป็นที่เก็บรวบรวมข้าวของเครื่องใช้พื้นบ้าน

อำเภอวังทอง
วัดราชคีรีหิรัญยาราม ตั้งอยู่ที่บ้านสมอแคลง ในเขตอำเภอวังทอง
น้ำตกวังนกแอ่นหรือสวนรุกชาติสกุโณทยาน ตั้งอยู่ที่บริเวณ กม. ๓๓ ทางหลวง หมายเลข ๑๒
น้ำตกแก่งซอง อยู่ริมทางหลวงหมายเลข ๑๒ กม. ๔๕
น้ำตกปอย และ สวนป่ากระยาง ระหว่าง กม. ที่๕๙-๖๐ ทางหลวงหมายเลข ๑๒
น้ำตกแก่งโสภา เส้นทางพิษณุโลก-หล่มสัก อยู่บริเวณ กม.ที่ ๗๑-๗๒ มีทางแยกเข้าไป ๒ กม.
อุทยานแห่งชาติทุ่งแสลงหลวง มีพื้นที่ ๗๘๙,๐๐๐ ไร่ ในท้องที่จังหวัดพิษณุโลกและเพชรบูรณ์ สถานที่ท่องเที่ยวในเขตอุทยานฯ ได้แก่ น้ำตกต่าง ๆ บนเส้นทางสายพิษณุโลก-หล่มสัก เช่น น้ำตกแก่งโสภา น้ำตกวังนกแอ่น

อำเภอเนินมะปราง
ถ้ำเดือน-ถ้ำดาว เป็นสถานที่ท่องเที่ยวในเขตอุทยานแห่งชาติทุ่งแสลงหลวงทางด้านทิศตะวันตก
เขตห้ามล่าสัตว์ป่าถ้ำผาท่าพล ครอบคลุมเนื้อที่ ๑,๗๗๕ ไร่ ในท้องที่อำเภอเนินมะปราง ถ้ำที่น่าสนใจ ได้แก่ ถ้ำนเรศวร ถ้ำเรือ ถ้ำลอด ถ้ำเต่า ซากดึกดำบรรพ์

อำเภอวัดโบสถ์
อุทยานแห่งชาติแก่งเจ็ดแคว ครอบคลุมพื้นที่ป่าเขาในเขต ๔ อำเภอของพิษณุโลก คือวังทอง วัดโบสถ์ นครไทย และชาติตระการ
เขตห้ามล่าสัตว์ป่าเขาน้อย-เขาประดู่ มีพื้นที่กว่า ๘๐,๙๐๐ ไร่ ใช้เส้นทางหลวงหมายเลข ๑๒ ระยะทาง ๖ กิโลเมตร

อำเภอชาติตระการ
อุทยานแห่งชาติน้ำตกชาติตระการ ตั้งอยู่ที่บ้านปากรอง ตำบลชาติตระการ อำเภอชาติตระการ สถานที่น่าสนใจอื่น ๆ ได้แก่ ผาแดง น้ำตกนาจาน ผากระดาน ถ้ำน้ำมุด ถ้ำกา
อุทยานแห่งชาติภูสอยดาว ครอบคลุมพื้นที่ในเขต อ.ชาติตระการ จ.พิษณุโลก และ อ.น้ำปาด จ.อุตรดิตถ์

อำเภอนครไทย
อุทยานแห่งชาติภูหินร่องกล้า ตั้งอยู่บนรองต่อของสามจังหวัดคือ พิษณุโลก เพชรบูรณ์ และเลย ครอบคลุมพื้นที่ ๑๙๑,๘๗๕ ไร่ สถานที่ท่องเที่ยวในเขตอุทยานฯได้แก่ พิพิธภัณฑ์ ทางเดินโลกที่สาม โรงเรียนการเมือง การทหาร น้ำตกร่มเกล้า-ภราดร ลานหินแตก น้ำตกศรีพัชรินทร์ น้ำตกหมันแดง

สถานที่สถานที่สถานที่ไหว้พระขอพร
พระพุทธชินราช เสาหลักเมืองพิษณุโลก ศาลสมเด็จพระนเรศวรมหาราช วัดพระศรีมหาธาตุวร มหาวิหาร

งานเทศกาลประเพณีของจังหวัด
งานนมัสการพระพุทธชินราช
ประเพณีการเข่งขันเรือยางชิงถ้วยพระราชทาง งานประเพณีปักธงชัย
งานสมเด็จพระนเรศวรมหาราชและงานกาชาดประจำปี

กิจกรรมท่องเที่ยวที่น่าสนใจ
สามล้อทัวร์ ล่องแก่เรือยางลำน้ำเข็กจักรยานท่องเทียว

หมายเลขโทรศัพท์ที่สำคัญ

ประชาสัมพันธ์จังหวัด โทร. 0 5525 1394
โรงพยาบาลพุทธชินราช โทร. 0 5521 9842-4
โรงพยาบาลพิษณุเวช โทร. 0 5521 9941
โรงพยาบาลรวมแพทย์ โทร. 0 5521 9309-10
โรงพยาบาลรัตนเวช โทร. 0 5521 0820-1
โรงพยาบาลอินเตอร์เวชการ โทร. 0 5521 8777, 0 5521 7800
สภอ.เมือง โทร. 0 5525 8777, 0 5522 5491
ตำรวจองเที่ยวพิษณุโลก โทร. 0 5524 5357-8

รูปภาพ จาก Google: